Gea Dames: "hoe help je iemand die niet geholpen wil worden?"

Op woensdagavond 9 februari heb ik samen met de griffie (ondersteuning van de gemeenteraad) en enkele ambtenaren een discussieavond georganiseerd over zorgmijders. De avond was druk bezocht. Er waren mensen van welzijnsinstellingen als Zienn, het Leger des Heils, de GGZ, het veiligheidshuis, gezinsondersteuning Radar, verslavingszorg en enkele beleidsambtenaren en zeventien raadsleden. Voorafgaand aan het debat hadden alle deelnemers informatie gekregen over wat een zorgmijder is, hoeveel zorgmijders we kennen en wie houden zich bezig met deze doelgroep.

Zorgmijders zijn vaak mensen die verslaafd zijn en een psychiatrische ziekte hebben. Veel van deze mensen, met name de dak en thuislozen, geven overlast. Er is ook een groep die nooit buiten de deur komt. Daarnaast leven er zo'n 50 gezinnen in Friesland die ook alle zorg mijden. Deze mensen vragen niet om zorg maar hebben die zorg, gezien hun omstandigheden, wel nodig.

Wij als CDA hebben dit op de agenda gezet omdat de gemeente met fors minder geld toe moet. Dat betekent dat er keuzes worden gemaakt. Blijven we dit geld inzetten voor mensen die zeer moeilijk te bereiken zijn en soms niet geholpen willen worden? Of zetten we de zorg in voor mensen die gemakkelijker te bereiken zijn en voor gezinnen? Daar wilden wij graag over debatteren en te horen krijgen wat de gevolgen van onze eventuele keuzes zouden zijn voor de samenleving.

De avond werd geleid door Anne Zijlstra, vice voorzitter van de raad. Ik mocht als initiatiefnemer de avond openen en aangeven wat het doel van de avond was. De bedoeling was dat we zouden komen tot een informeel debat tussen raadsleden (bestuurders en beleidsbepalers) en mensen uit het werkveld (uitvoerders). De gemeente moet de komende jaren tot 2,2 miljoen euro bezuinigen op dit werkterrein. Daarnaast krijgt de gemeente steeds minder geld voor veiligheid. Dit betekent dat er keuzes gemaakt moeten worden. Wie helpen we straks nog wel en wie niet? Dan komen er vragen aan de orde als " Hoe ver ga je met de begeleiding van mensen die slecht of helemaal niet geholpen willen worden"? "Stel je stopt met de begeleiding van van een groep moeilijk te begeleiden dak- en thuislozen. Wat zijn dan de consequenties voor de openbare orde en veiligheid"?

Voor de pauze vertelden medewerkers van de GGZ, Zienn en het Leger des Heils veel over hun werk en de mensen die zij helpen. De meeste mensen die zij helpen zijn psychiatrische patiënten. Ze zijn ziek en kunnen daardoor geen goede beslissingen over hun leven nemen. Er komt veel bemoeizucht aan de orde bij deze groep. Gaandeweg de avond kwamen we erachter dat in sommige gevallen er misschien te lang door wordt "gezorgd". Dit terwijl de burgemeester ingeval van overlast veel eerder zou hebben kunnen ingrijpen. Toch wordt er naar mijn idee een redelijke inschatting gemaakt over hoe ver instellingen kunnen gaan met een client.

Het debat was af en toe fel en het dilemma "hoe ver ga je met je hulp?" vroeg de aandacht van de rest van de avond. We zij er niet echt uitgekomen. We hebben veel geleerd over de doelgroep en over het werken met deze mensen. Het is duidelijk geworden dat het maken van een keuze gevolgen heeft voor de samenleving. Een sociaal werker van Zienn zei: " Wat willen jullie (de samenleving) bereiken met de groep? Moeten ze werken, moeten ze participeren of mogen ze onder de brug slapen? Dat wat jullie willen heeft gevolgen voor de inzet die wij doen op deze mensen". En daar heeft ze gelijk in.

Gea Dames